Wat ziet u als de grootste uitdaging op het vlak van ouderenzorg?
 

“Mensen worden alsmaar ouder en onze samenleving vergrijst. De vraag is hoe we best omgaan met de ouderen die zorg nodig hebben. Ouderen hebben vaak meerdere aandoeningen tegelijk, en dat maakt de zorg complex. Daarbij is het belangrijk om te beseffen dat dé oudere niet bestaat. Iedereen is verschillend, zowel op het vlak van gezondheid als op vlak van keuzes. Een zorgaanbod op maat van de specifieke zorgvragen die zich stellen én de voorkeuren van ouderen is daarom erg belangrijk.”

“Mensen hebben niet alleen de keuze om thuis te blijven of om naar een woonzorgcentrum te gaan. Er zijn heel wat tussenvormen. Zo kunnen ouderen bijvoorbeeld thuis blijven wonen, maar overdag naar een dagverzorgingscentrum gaan. In sommige steden bestaat er ook een omgekeerde formule: een nachtverblijf in combinatie met overdag thuisblijven. Daarnaast is er het kortverblijf voor ouderen waarvan de mantelzorgers tijdelijk afwezig zijn of voor wie tijdelijk hulpbehoevend is. Sommige ouderen kiezen dan weer voor assistentiewoningen. Ook wordt er geëxperimenteerd met tijdelijke mobiele woonzorgvormen.”

 

Wat is er nodig om mensen zo lang mogelijk thuis te laten wonen?
 

“Thuisblijven wordt door veel ouderen nog steeds beschouwd als de ideale situatie. In de praktijk is dat echter niet altijd de beste oplossing, zeker niet voor wie (mantel)zorg nodig heeft. Dat vraagt immers enorm veel van de mantelzorgers. Je kan als zorgbehoevende pas op een kwalitatieve manier thuis oud worden wanneer alle verschillende diensten, voorzieningen en sociale contacten goed op elkaar inspelen. Daarnaast moet ook de woning aangepast zijn aan de noden van ouderen, want zij zijn vaak minder goed te been en lopen een groter risico om te vallen.”

Mensen zullen dus niet alleen ouder worden, maar ook ouder worden in goede gezondheid.

“Indien we de mensen dus zo lang mogelijk kwalitatief thuis willen houden, dient er te worden geïnvesteerd in een aangepaste omgeving. Daarnaast dient een ingewikkeld kluwen van diverse diensten zo georganiseerd te worden dat ze op een geïntegreerde manier kunnen samenwerken. Zowel de Vlaamse als de federale overheid doen alvast al heel wat inspanningen om zo’n geïntegreerde zorg op punt te krijgen. Het doel is om ouderen een totaalpakket op maat van hun behoeften te kunnen aanbieden. De juiste zorg op het juiste moment zeg maar.”

 

Kan technologie helpen om de huidige uitdagingen te overwinnen?
 

“Er dienen zich heel wat nieuwe hulpmiddelen aan, waardoor mensen langer thuis kunnen blijven. Op technisch vlak denk ik aan aanpassingen in de woning zoals een inloopdouche, een traplift, kasten op hoogte, enz. Dankzij de digitalisering zijn er echter ook heel wat slimme hulpmiddelen zoals alarmknoppen, videosystemen, het vanop afstand opendoen van de voordeur en zelfs assistentierobots. De huidige generatie van 80-plussers is daar echter niet mee opgegroeid. Dat wordt vaak onderschat.”


Er dienen zich heel wat nieuwe hulpmiddelen aan, waardoor mensen langer thuis kunnen blijven.
 

“Slechts een minderheid van de huidige 80-plussers is hierdoor in staat om te leren hoe ze er optimaal gebruik van kunnen maken. Het zal dus nog enige tijd een hele uitdaging blijven om de dagelijkse zorg van al die ouderen te organiseren. Het blijft vooral belangrijk dat zowel de ouderen als hun mantelzorgers de keuze krijgen over hoe dat gebeurt.”

 

Vanaf wanneer dienen mensen uit te kijken naar aangepaste woonmogelijkheden?
 

“Eigenlijk begint men hier best zo vroeg mogelijk over na te denken. Mensen die hun huis renoveren of een nieuw huis bouwen, kunnen er dus best al even bij stilstaan hoe ze ervoor kunnen zorgen dat het ook voldoet aan hun noden wanneer ze ouder of minder mobiel worden. Wanneer je wacht tot het zover is, zal het in de praktijk misschien niet meer mogelijk zijn om er nog aan te beginnen. Voor wat betreft woonzorgcentra zijn de wachtlijsten gelukkig wel veel minder lang dan enkele jaren geleden.”

 

Hoe ziet u de toekomst?
 

“We staan voor een gigantische revolutie in de geneeskunde. Veel aandoeningen zullen vroegtijdig opgespoord kunnen worden of zelfs van voor de geboorte behandeld kunnen worden. De verdere ontrafeling van genetische kenmerken zal gespecialiseerde preventie op maat mogelijk maken. Mensen zullen dus niet alleen ouder worden, maar ook ouder worden in goede gezondheid.”

“Tegelijkertijd zien we een technologische revolutie. Mensen dreigen door alle innovaties door de bomen het bos niet meer te zien. Het is daarom belangrijk om duurzame, betrouwbare hulpmiddelen die een échte meerwaarde kunnen zijn te identificeren. De overheid investeert daarom alvast in betrouwbaarheidsonderzoek. Dé grote bouwsteen voor al die technologieën zal overigens gegevensuitwisseling zijn. Medische gegevens moeten op een veilige en accurate manier kunnen worden uitgewisseld tussen patiënten en hun zorgverleners onderling. De investeringen in Vitalink passen alvast in dat kader.”